Ziemniaki i kartofle — nie ma różnicy

Angielski brytyjski i amerykański różnią się od siebie zarówno na poziomie słownictwa, jak i na poziomie fonetyki. Istnieją słowa, które Amerykanie i Brytyjczycy wymawiają inaczej. Różnice te stają się nawet powodem gier językowych. W tym wpisie będzie o idiomie, który powstał z błędnych przekonań co do tych różnic.




Jednym z wielu przykładów różnic w wymowie brytyjskiej i amerykańskiej jest rzeczownik tomato, czyli “pomidor”.

Przypadek pomidora

Wymowa amerykańska tomato: /təˈmeɪtoʊ/

Wymowa brytyjska tomato: /təˈmɑtoʊ/

Przypadek ziemniaka

Na podstawie różnej wymowy tego rzeczownika, wiele osób (w tym rodowici użytkownicy angielskiego) apriorycznie przyjmuje, że różna musi być także wymowa graficznie podobnego do tomato rzeczownika potato (ziemniak). Tak więc skoro jest wymowa

potato /pəˈteɪtoʊ/

to i musi istnieć wymowa /pəˈtɑtoʊ/

Żeby nie pozostać gołosłownym, podaję przykład piosenki “Let’s Call the Whole Thing Off”, gdzie właśnie spotykamy taką różnorodną wymowę. Oto interesujący nas wers:

You say potato, I say potahto*

Mam wrażenie, że przekonanie o odmiennej wymowie “ziemniaka” dominuje wśród Amerykanów, bo przecież oni mówią /təˈmeɪtoʊ/ oraz /pəˈteɪtoʊ/, a wiadomo, że Brytyjczycy mówią /təˈmɑtoʊ/, to i muszą mówić /pəˈtɑtoʊ/.

Tym oto sposobem powstało idiomatyczne wyrażenie potato, potahto, które znaczy: “co za różnica”, “bez różnicy”, “wszystko jedno”. Mam nawet propozycję bardziej ekwiwalentnego tłumaczenia tego idiomu. Załóżmy, że chcę powiedzieć “dla mnie to wszystko jedno”, to mogę powiedzieć: “dla mnie to ziemniak, kartofel”. Jak się Wam podoba…?

Problem jednak polega na tym, że językowi brakuje matematycznej logiczności. Fakt, że tomato wymawia się na dwa tak inne sposoby, nie oznacza, że podobnie dzieje się w przypadku potato. Co prawda występuje pewna wariantywność wymowy “ziemniaka”: /pəˈteɪtoʊ/ oraz /pəˈteɪtəʊ/ (pierwsza bardziej charakterystyczna dla Amerykanów, a druga dla Brytyjczyków). Niemniej — nie oszukujmy się — różnica ta jest minimalna i daleko jej do “pomidora”. Jedno jest pewne: szukać ze świecą kogoś, kto ziemniaka nazywa potahto.
____________________________
[*] Posługuję się tu zapisem potahto, aby oddać wymowę /pəˈtɑtoʊ/. Z takim zresztą zapisem spotykamy się w przypadku omawianego tu idiomu: potato, potahto.

19 komentarzy
  1. Wojtek
    • Filip
  2. Wojtek
    • qemka
  3. mrtom
  4. Miron
    • mrtom
      • Wojtek
        • mrtom
          • Emilia
          • Joanna_K
  5. Miron
  6. Miron
  7. trophy
    • Miron
  8. angie
  9. Martyś
  10. kapuczino
  11. Sabina

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.